Τι θα συναντούσαμε αν πηγαίναμε στον κάτω κόσμο των παραμυθιών που μας διηγήθηκαν κι αγαπήσαμε μικροί; Εκεί που οι ήρωες μένουν για χρόνια προσμένοντας να ξαναγραφτεί το παραμύθι με άλλο τέλος, διαφορετική πλοκή και πιθανόν όχι με ίδια χαρακτηριστικά.  Είναι νεκροί ή έχουν στους τραγικούς καιρούς μας να πουν κάτι; πως να είναι η χιονάτη, ο κακός λύκος, τα τρία γουρουνάκια, η μάγισσα φούρκα, η ραπουνζέλ, η τίνγκερμπελ, οι καθρέφτες και άλλοι τόσοι αγαπημένοι ήρωες των παιδικών μας ονείρων; των διδακτικών παραμυθιών που περνούν από γενιά σε γενιά με την προφορική παράδοση και γνωστοί ή άγνωστοι παραμυθάδες όπως οι αδερφοί Γκριμ κατα καιρούς αλλάζουν τις ιστορίες ή τις βρίσκουν διαφοροποιημένες σε άλλους λαούς και παραδόσεις και τις καταγράφουν εκ νέου με πινελιές φαντασίας.

Θα πείτε πως δεν έχω σόας τας φρένας. Πολύ ειλικρινά κουράστηκα να κουβεντιάζω το γιατί είμαστε τόσο βλάχοι, τόσο αμόρφωτοι, τόσο ακαλλιέργητοι ώστε να τα έχουμε όλα γραμμένα και να περιμένουμε από τους πολιτικούς όλα ξαφνικά να τα διορθώσουν. Για τον Τσίπρα, τον Σαμαρά και τη Μέρκελ. Είναι σημαντικές συζητήσεις για ενημέρωση αλλά καταλήγουν με διαπιστώσεις και πάντα τελικά στην προσωπική επιλογή και ευθύνη. Κουνάμε το δάχτυλο λέγοντας πώς πρέπει να συμπεριφερόμαστε και να κινούμαστε την ώρα που εμείς οι ίδιοι πετάμε τη γόπα απ’ το τσιγάρο στο πεζοδρόμιο, περνάμε με κόκκινο, ψηφίζουμε όλα τα χρόνια αντιπροσώπους για να βολευτούμε και που μας οδηγούν στην καταστροφή, θέλουμε να δουλεύουμε λιγότερο αλλά τα χρήματα να είναι περισσότερα, βλέπουμε τον διπλανό με προκατάληψη και όλο κάτι μας χαλάει στον τρόπο του.

Θα μου πεις το ότι εγώ δεν είμαι εντάξει δεν σημαίνει πως δεν θα υποστηρίζω το ιδεατό, το τέλειο, το σωστό, το κάτι διαφορετικό από το ισχύον. Ναι αλλά ως συνήθως το υποστηρίζεις επισημαίνοντας τον λανθασμένο τρόπο πάντα για τους άλλους, ποτέ για ‘σένα. Όλοι έτσι είναι στο κάτω – κάτω, και όλοι τα ίδια κάνουν, δεν είναι καλύτεροι. Ένα παιδί απαντά όταν του λέει ο πατέρας του την παραπάνω φράση σε μια μεταξύ τους διαμάχη, «δεν με ενδιαφέρει που οι άλλοι κάνουν τα ίδια και δεν είναι καλύτεροι από ‘σένα, εγώ θέλω εσύ να είσαι ο καλύτερος». Και ο πατέρας τα χάνει γιατί η δικαιολογία του, καταρρίπτεται τόσο απλά από το παιδί του. Είναι λοιπόν κουραστικά και βαρετά αυτά τα ψεύτικα τα λόγια τα μεγάλα. Μοιάζουν τόσο ξένα και τόσο απόμακρα, τόσο δασκαλίστικα και τόσο δήθεν, τόσο άδεια και τόσο κούφια. Καλή η κουβέντα, κάτι μπορεί να ωφελήσει αλλά δεν ανακουφίζει το κήρυγμα όταν γίνεται απλώς για να ειπωθεί. Η γιαγιά απ’ την άλλη μπορεί να λέει παραμύθια, αλλά με αυτά κοιμάσαι και είναι πιο αληθινά από τις ρητορείες που ευφραίνουν τα αυτιά και το μυαλό αλλά δεν βλαστάνουν τελικά στην ψυχή με μια μορφή καλής θέλησης.

Παρασύρθηκα. Οι ήρωες λοιπόν των παραμυθιών τι έχουν να μας πουν σήμερα εκτός από το ‘ζήσαν αυτοί καλά κι εμείς καλύτερα στο τέλος;! σίγουρα όχι μόνο το «μια φορά κι έναν καιρό», αλλά τώρα και εδώ! είναι ξεπερασμένοι; θαρρώ πως είναι πάντα μοντέρνοι. Ο ξύλινος ψεύτης πινόκιο για παράδειγμα από μια οπτική είναι ένα κούτσουρο από ξύλο χωρίς συναισθήματα και χωρίς μυαλό. Η κοκκινοσκουφίτσα φταίει για την περιπέτεια που πέρασε με το λύκο γιατί δεν άκουσε και πήγε από το δάσος. Τον καημένο τον λύκο ποτέ κανείς δεν τον υποστήριξε! Θα μπορούσαν αυτά τα παραμύθια να έχουν τόσα χρόνια που λέγονται και ξαναλέγονται άλλο σενάριο; Φαντάζομαι η χιονάτη μας, στον άλλο κόσμο θα έχει ανοίξει μπακάλικο, το καλό το μήλο! και ο λύκος της κοκκινοσκουφίτσας θα μετάνοιωσε που την έφαγε γιατί αλλιώς δεν θα του είχαν γεμίσει την κοιλιά πέτρες ώστε να πνιγεί στο ποτάμι. Ο τζακ θα μπορούσε θα έχει σπάσει το πόδι του πέφτοντας από τη φασολιά. Κάθε φορά που κάποιος τα διηγείται,αυτοί οι ήρωες ζουν πάλι στο τώρα. Μπορούνε δηλαδή να αλλάξουν νόμισμα και οι συναλλαγές τους πλέον από λίρες να γίνονται σε ευρώ; δεν θα το προτιμούσα γιατί αργά ή γρήγορα θα μπαίνανε κι αυτοί στο ΔΝΤ! Θα μπορούσαν να εμφανίζονται με πιο μοδάτα ενδύματα; όχι γιατί δεν πάνε σε διαγωνισμό για το χρυσό πασούμι!

Δεν ξέρω για όλα αυτά απλά αναρωτιέμαι και ο καθένας σύμφωνα με το πρόσωπό του έχει άλλη εκδοχή. Αν βλέπουμε στο ίδιο κέντρο με διαφορετική ή όμοια θεώρηση είναι ελεύθερα ομόφωνο, αν βλέπουμε σε άλλα σημεία που δεν συναντιούνται είναι προκλητικά αλληλοδιδακτικό και αλληλοπεριχωρούμενα όμο-ρφο(αν και αλλιώτικο) αν βλέπουμε σε διαφορετικά σημεία που δεν συναντιούνται και  μας διχάζουν – απομακρύνουν είναι σεβαστό αλλά όχι αλληλέγγυο. Τα δυό μας μάτια  δεν βλέπουν ξεχωριστά και αποκομμένα, και με τα δυο βλέπουμε στο ίδιο σημείο, ο κάθε οφθαλμός ωστόσο δεν είναι ίδιος με τον διπλανό του και οι δυο κοιτούν με διαφορετική γωνία. Αν όμως αλληθωρίζουμε δυσκολευόμαστε.

Σκέφτομαι ότι αν μπαίναμε στο δωμάτιο με τους καθρέφτες με ποιον καθρέφτη θα ανοίγαμε διάλογο; είναι πολύ ελκυστικός εκείνος που όλα μας τα δείχνει ωραία αλλά τελικά μας «ρουφάει» μέσα του και μας αιχμαλωτίζει. Σε ποιόν θα καθρεφτιστούμε; αν κάποιος καθρέφτης κάτι σου δείχνει αλλά εσύ δεν το βλέπεις;  τότε είτε δεν θέλεις να το βλέπεις είτε τον αποστρέφεσαι και προσωρινά «ηρεμείς».

Τέλος πάντων, το παραμύθι δεν έχει τέλος…τα παραμύθια θα συνεχίσουν να μας οδηγούν σε  πολύ ουσιαστικά και σοφά συμπεράσματα για τον άνθρωπο τις αξίες τις σχέσεις του με τον συνάνθρωπο. Δεν ακουμπάνε αυτά τα μορφώματα που κάθε εποχή εμφανίζει και ταράζει τον άνθρωπο, αλλά είναι τόσο αληθινά γιατί αγγίζουν την ουσία. Πόσο ωραία είναι! περιέχουν παιδικά όνειρα γι’ αυτό και αξίζουν,γιατί αυτά παραμένουν αναλλοίωτα από τις φθοροποιές επιστρώσεις που καλύπτουν το πρόσωπό μας.  Πόσο ισορροπούμε με ένα παραμύθι. Πόσο ξεκουραζόμαστε. Πόσο συνεχίζουμε ελπιδοφόρα να ονειρευόμαστε και πόσο επιμένουμε να οραματιζόμαστε αντισυμβατικά! καλή ανάσταση κόσμε των παραμυθένιων ηρώων που στολίζουν τον πάνω κόσμο των πολιτισμένων καθωσπρέπει δήθεν μασκοφόρων.

Σίγουρα κάποιοι επηρεάζονται σε βαθμό να μην είναι ρεαλιστές αλλά κυνηγοί μαγισσών, νεράιδων, πριγκίπων, εκεί δεν φταίει το παραμύθι. Τα παραμύθια είναι διαχρονικά διότι μας κάνουν να πέφτουμε για ύπνο χαμογελαστοί και να ξυπνάμε πιο κεφάτοι διαβαίνοντας όλη νύχτα κάστρα και περιπέτειες της καρδιάς. Αν τα όσα αναφέρονται παραπάνω, σού φαίνονται κάπως περίεργα  μη ξεχνάς πως ο καραγκιόζης πάντα έχει κάτι να σου πει ή να σου ψιθυρίσει σε κάθε θεατρικό…

Advertisements